Dainy – pieśni

opracował – Pruski Wicher

Dainy – krótkie pieśni, do dnia dzisiejszego znane na Litwie. Czy Prusowie mieli podobne pieśni? Nie znajdziemy dziś stuprocentowej odpowiedzi na to pytanie, co jednak na pewno nie przeszkodzi nam w poszukiwaniach “pruskiej Eddy-Kalewali”

…………………………..

Ukochane Słońce
Córko Boga
Gdzie tak długo przebywałaś?
Gdzie tak długo mieszkasz,
Gdy nas opuszczasz?

Za morzami, za górami
Daję schronienie potrzebującym
Ogrzewam pasterzy

Ukochane Słońce
Córko Boga
Kto rankiem rozpala twój ogień?
Kto wieczorem przygotowuje twe posłanie?

To Jutrzenka
To Wieczorna Gwiazda
Jutrzenka rozpala mój ogień.
Wieczorna Gwiazda szykuje me posłanie
Dużo jest ma rodzina, wielu mam przyjaciół,
wiele darów przynoszę.

Z książki „Of gods and holidays”

Słońcem (Saule) opiekują się dwaj bracia bliźniacy -  Synowie Dievsa – Gwiazda Poranna (Jutrzenka) i Gwiazda Wieczorna. Ich imiona to Auseklis – Gwiazda Poranna oraz Szweistiks – bóg wieczoru, bóg gwiazd. Obydwaj „podkochują” się w Saule i współzawodniczą o jej wdzięki z Menesem (księżycem), którego nienawidzą i są jego zaciekłymi wrogami. Hm, atrakcyjna kobieta… i piękna historia jednocześnie.

…………………………..

Pierwszego dnia wiosny
Księżyc wziął Saule za żonę

Saule o świcie wstawała
Za wcześnie dla zaspanego Księżyca

Samotnie nocą wędrując
Ujrzał Księżyc Jutrzenkę i pokochał ją

Perkunas, rozgniewany,
Rozpłatał go swoim mieczem

Czemuż to porzuciłeś Saule?
Czemu, niewierny kochanku
Uwiodłeś Jutrzenkę i włóczysz się teraz sam?

Z książki „Of gods and holidays” – opracował – Pruski Wicher

Daina opisująca ślub Księżyca (Menesa) z Saule (ze Słońcem). Nieudany…   No cóż, Menes to – jak widać – wiarołomny podrywacz, zostawiający ukochaną Saule dla jednej z gwiazd porannych przynależnych raczej swojemu rywalowi (Auseklisowi). Szybko jednak pokarany zostaje przez Perkunasa, boga burzy i wojny, a przy okazji strażnika prawa i moralności. Warto było? Na to pytanie odpowiedź zna tylko Menes.

…………………………..

na tym niewielkim polu
mamy trzy bramy przez które można przejechać

przez jedną Słońce wschodzi

druga należy do Księżyca

trzecią Dievas prowadzi

swe rumaki wyruszając na nocne czuwanie

Daina 54992

…………………………..

cztery rogi niebiańskiego stołu
wszystkie cztery potrzebne
w jednym wstaje słońce
w drugim zachodzi
w trzecim zasiada Laima
w czwartym – sama śmierć

Daina 54913

Niebo – jako stół przy którym zasiadają bóstwa. Laima- pruska bogini przeznaczenia.

…………………………..

Wrzuciłam do rzeki kamień.
Nurt rzeki go nie poniósł, na dno upadł.

A jakże ja, młoda dziewczyna,
mam znosić ludzkie plotki?

Rzeka płynęła dalej.
Dziewczyna gorzko płakała.

Z „Sink or swim” V. Vikisa – Freibergsa

Dainy traktują często nie tylko o bóstwach, ale i o ludziach. Problemy – jak widać – podobne.

…………………………..

Łabędź przez wodę płynie,
Ja – przez ludzkie plotki.

Ponad wodą łabędź płynie,
Ja – ponad ludzkimi plotkami.

Woda po łabędziu spływa,
Po mnie – ludzkie plotki.

Z „Sink or swim” V. Vikisa – Freibergsa

I po problemie

…………………………..

Bez strachu przebyłem ta rzekę
Wiedziałem że na dnie są kamienie

Bez strachu pojąłem tą dziewczyną za żonę
Wiedziałem że jest zacna.

Z „Sink or swim” V. Vikisa – Freibergsa

…………………………..

Od Zemyny pochodzę.
Do Zemyny wrócę.
Zemyna, matko moja,
od ciebie pochodzę i do ciebie wrócę.
Zemyna, matko moja,
od ciebie pochodzę i do ciebie chcę znów wrócić.
Zemyna, matko moja,
od ciebie pochodzę, ty mnie karmisz, nosisz mnie,
ty także zabierzesz mnie po śmierci.
Żegnaj, Zemyna, która mnie nosiłaś!
Po tobie biegałem jako dziecko.
Całowałem cię każdego poranka i każdego wieczora.

Zemyna  – bałtyjska bogini ziemi. Daina śpiewana przed opuszczeniem rodzinnych stron.

…………………………..

Saule wczoraj osiodłała
trzydzieści rumaków.

Czy Auseklis będzie miał
trzydziestu jeźdźców?

DAINA 34026

…………………………..

Rok cały zbierałem pieśni,
czekając na letnie przesilenie
ten czas już nadszedł
czas zaśpiewać je wszystkie

http://www.li.lv

…………………………..

Wyruszając na wojnę
wyciąłem krzyż na dębie
Aby matka i ojciec nie płakali
Aby płakał zraniony dąb

http://www.li.lv

…………………………..

Skłamał ten kto powiedział
że Saule nocą śpi
Czyż kiedykolwiek wstała tam
Gdzie zaszła dzień wcześniej?

http://www.li.lv

…………………………..

W niebiańskim ogrodzie
Czasem wśród gwiazd
Czasem wśród chmur
Pnie się ta złota jabłoń

Pruski Wicher

…………………………..

Ragana pola latem przemierza
Tak pełne słońca, złociste

Ragana pola zimą przemierza
Martwe wśród nocy srebrzystej

Ragana dzisiaj obok mnie przeszła
Coś da, a coś mi odbierze

Pruski Wicher